بررسی پیامدهای مکانی و فضایی خشکسالی اقلیمی در مناطق روستایی شهرستان کازرون

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه زابل- عضو هیئت علمی

2 دانشجوی دکتری دانشگاه فردوسی

10.22048/rdsj.2020.171481.1779

چکیده

خشکسالی به عنوان پدیده‌ای اجتناب ناپذیر از دیرباز گریبان‌گیر مناطق روستایی کازرون بوده و خسارات زیادی را برای روستائیان در پی داشته است. بدود تردید، نخستین گام برای مقابله با آثار زیان‌بار خشکسالی، شناخت و درک عمیق اثرات آن می‌باشد. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر برای مطالعه و تحلیل پیامدهای مکانی و فضایی خشکسالی در مناطق روستایی شهرستان کازرون در بازۀ زمانی 1397-1375 صورت‌بندی شده است. در این تحقیق برای محاسبات مختصات خشکسالی اقلیمی از شاخص‌های (SPI)، (DR) و (PNPI) استفاده شده است. این پژوهش از نوع کاربردی با رویکرد تحلیلی است که با بهره‌گیری از نرم افزار SPSS، به تعیین رابطه بین مقدار بارش و عملکرد تولید گندم و حرکات جمعیتی می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که بین میزان بارندگی و میزان تولید گندم رابطه معنی‌دار و مثبتی برقرار می‌باشد، بطوری‌که با کاهش بارندگی به‌طور متوسط، سالانه 5/25 کیلوگرم کاهش عملکرد در هکتار پدید آمده، که در نهایت به کاهش درآمد روستائیان و عدم توسعۀ روستایی می‌انجامد. همچنین نتایج حاصل از آزمون همبستگی پیرسون نشان می‌دهد که بین میزان بارش و مهاجرت‌های روستایی با مقدار ضریب همبستگی 763/0 - و سطح خطای کمتر از (010/0) رابطه معنی‌داری وجود دارد، بطوری‌که با کاهش میزان بارندگی، مهاجرت‌های روستایی افزایش یافته که این امر خود تاکنون باعث خالی از سکنه شدن 59 روستا شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Study of Spatial Effects of Climatic Drought on Rural Regions of Kaziroon

نویسندگان [English]

  • Gharib Fazelniya 1
  • hassanali jahantigh 2
1 Department of Geography ,. Faculty of literature and humanities, University of Zabol, Zabol, Sistan and Baluchestan province, iran.
2 department of geography, faculity of literature and humanities. univercity of mashhad
چکیده [English]

Drought as an unavoidable natural disaster has had bad effects lots of problems in Iranian villages since ancient times. Undoubtedly, understanding the deep aspects and effects of this phenomenon is concerned as the first step to overcome it. Here the regional drought and its spatial effects on villages of Iran are considered through SPI, DR, PNPI indices to calculate these regional effects. In This applied research the relationship between precipitation and crop production and population movement is studied using SPSS software analytically. The results showed that decreasing crop production to the extent of 21.5 K.gr/ha has affected on life levels of rural population negatively. This situation has had financial losses to the extent of 9156603629 Rials in these areas. Also, the out coming results through Pierson regression tests has showed that there is a significant relationship between precipitation levels and the migrations of rural families to the other regions ( p= 0.010). On the base of this study it has been showed that drought has caused rural migrations and remained 16 abandoned.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Drought Results
  • Performance of Agricultural Products
  • Rural Migration
  • Kaziroon