تحلیل علل نا امنی غذایی زنان سرپرست خانوار روستایی شهرستان کرمانشاه و راهبردهای مقابله با آن

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانش اموخته کارشناسی ارشد دانشگاه رازی

2 عضو هیئت علمی دانشگاه رازی

10.22048/rdsj.2021.284923.1941

چکیده

نا امنی غذایی مانع اصلی رفاه و توسعه‌یافتگی جوامع روستایی است و اگر به صورت جدی چاره‌اندیشی نشود آینده‌ی بشر به مخاطره می‌افتد. در این ببن زنان سرپرست خانوار آسیب ‌پذیرتر از سایر گروه‌ها می‌باشند. لذا هدف اصلی تحقیق تحلیل علل ناامنی غذایی زنان سرپرست خانوار روستایی شهرستان کرمانشاه و ارائه راهبردهای مقابله با آن بود. پژوهش به روش توصیفی-پیمایشی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش را زنان روستایی سرپرست خانوار شهرستان کرمانشاه تشکیل می‌دهد (2215N=) که با استفاده از جدول کرجسی و مورگان 235 نفر به عنوان نمونه با استفاده از روش نمونه‌گیری چند مرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی آن به تأیید پانل متخصصان رسید و برای سنجش پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که قابل قبول بود (84/0-79/0=0). نتایج نشان داد که حدود 85 درصد از زنان سرپرست خانوار از میزانی از ناامنی غذایی رنج می‌برند. همچنین نتایج نشان داد افزایش تعداد افراد تحت تکفل، تعداد اعضای خانوار، هزینه پوشاک و ایاب و ذهاب ناامنی غذایی را افزایش می‌دهد و با افزایش سطح سواد، ناامنی غذایی گروه مورد مطالعه کاهش یافته است. بر اساس نتایج مهمترین راهبرد محلی مواجه با ناامنی غذایی انجام کار اضافی به ‌منظور کسب پول بیشتر جهت تأمین مواد غذایی و فراهم کردن زمینه اشتغال و درآمد پایدار مهمترین راهبرد ضروری برای مقابله با ناامنی غذایی است. لذا می‌توان با فراهم نمودن زمینه‌های اشتغال و درآمد پایدار از طریق آموزش و توانمندسازی زنان سرپرست خانوار شدت ناامنی غذایی در این قشر از جامعه را کاهش داد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Analysis of the causes of food insecurity of rural household’s headwomen in Kermanshah and strategies to deal with it

نویسندگان [English]

  • Nilofar Soufi 1
  • Aliasghar Mirakzadeh 2
1 Razi university
چکیده [English]

Food insecurity is a major obstacle to the wellfare and development of rural areas and if a serious solution is not found, the future of mankind will be in jeopardy. Meanwhile, rural household’s headwomen are more vulnerable than other groups. Therefore, the main purpose of this study was to analyze the causes of food insecurity of rural household’s headwomen in Kermanshah and to identify the strategies to deal with it. The research was carried out by descriptive-survey method. Statistical population consisted of rural household’s headwomen in Kermanshah County (N=2215) by which using Krejcie and Morgan sampling table, 235 women were selected as a sample applying multi-stage sampling method. Research Instrument was a researcher-made questionnaire, that its validity was confirmed by a panel of experts and Cronbach's alpha coefficient was used to assess the reliability (α=0.79-0.84). The results showed that about 85% of women suffer from food insecurity. The results also revealed that increasing the number of family members, and the cost of clothing and transportation increases food insecurity. Food insecurity has decreased by increasing literacy. Based on the results, doing extra work is the most important local strategy used by women to deal with food insecurity.sustainable employment and income was the most important necessary strategy to combat food insecurity.Therefore, by providing sustainable employment opportunities and income through education and empowerment of rural household’s headwomen, the severity of food insecurity in this group of society can be reduced.

Keywords: Food security, Household’s Headwomen, Rural poverty, Food insecurity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Food Security
  • Household&rsquo
  • s Headwomen
  • Rural poverty
  • food insecurity
سیدحمزه، ش. و دماری، ب. 1396. مدل مفهومی امنیت غذا و تغذیه در ایران. مجله مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت،3 (4): 237-228.
سالار کیا، ن.، مرتضی، ع.، امینی، م. و اسلامی امیرآبادی، م. 1390. اعتبارسنجی و به کارگیری پرسش­نامه­ی HFIAS در بخش ناامنی غذایی خانوار­های شهری ورامین. مجله­ی غدد درون ریز و متابولیسم ایران، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی- درمانی شهید بهشتی، 4(13): 383-374.
جعفری­ثانی، م. و بخشوده، م. 1395. مقایسه فقر و ناامنی غذایی خانوار­های روستایی و شهری استان خراسان. ششمین کنفرانس اقتصاد کشاورزی ایران،6 شهریور، خراسان رضوی.
جمینی، د.، امینی. ع.، قادر مرزی، ح. و توکلی، ج. 1395. امنیت غذایی و پیامد­های آن در مناطق روستایی، مطالعه موردی: شهرستان روانسر. مجله آمایش جغرافیایی فضا، فصلنامه علمی- پژوهشی دانشگاه گلستان، 24(7): 130- 113.
درویش­پور، ک.، رحمان­پور، ح .، درویش­پور، ر. و درویش­پور. ع. م. 1393. نقش زنان روستایی در توسعه، امنیت و پایداری مواد غذایی. همایش ملی زنان و توسعه پایدار روستایی. دانشگاه فردوسی مشهد. 1.
رامش، ط،. درستی مطلق، ا. ح. و عبداللهی، م. 1395. شیوع ناامنی غذایی در خانوار­های شهر شیراز و ارتباط برخی عوامل اقتصادی – اجتماعی و جمعیتی با آن. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 4(4): 64-53.
رستمی، ف.، شاهمرادی، م. و بقایی، س. 1393. بررسی عوامل موثر بر امنیت غذایی خانوارهای روستایی (مورد مطالعه: روستای کرناچی، شهرستان کرمانشاه).  تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران، 4(45): 737-725.
ضیایی، س. م.، شیدانی سیدآبادی.، ف. و اشراقی، ف. 1394. تحلیل عوامل مؤثر بر ناامنی غذایی مناطق روستایی شهرستان گرگان. پژوهش های اقتصاد روستا، 2(1): 10-1.
طزرجی، س. و نظری رباطی، ف. 1399. بررسی امنیت غذایی در دوران همه­گیری کووید 19 در استان کرمان. مجله دانشگاه علوم پزشکی اراک، 23(5): 786-774.
عبدی، ف.، عطاردی کاشانی، ز.، میرمیران، پ.  و اسنکی، ت. 1397. بررسی و مقایسه الگوی مصرف غذایی در ایران و جهان: یک مقاله مروری. مجله دانشگاه علوم پزشکی فسا، 2(5): 167- 159.
فروتن­فر، ل. 1394. بررسی وضعیت امنیت غذایی و عوامل مؤثر بر آن در خانوار­ روستایی دهستان بالادربند. پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی دانشگاه رازی.
فتحی­بیرانوند، ح.، اقتصادی، ش.، عطایی جعفری، ع. و موحدی، آ. 1398. شیوع ناامنی غذایی در زنان باردار شهر خرم­آباد و ارتباط آن با سلامت عمومی و برخی عوامل مرتبط با آن. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 14(3): 30-21.
قلی­زاده. ح.، رستمیان مطلق، ز.، بادسار، م. و شمس، ع. 1395. فرهنگ و دانش تغذیه­ای و ارتباط آن با ناامنی غذایی در خانوار­های روستایی شهرستان کرمانشاه. فصلنامه پژوهش­های روستایی، 1(8): 67- 54.
کوهی، ک. 1400. مطالعه نقش متغیرهای جمعیتی در ناامنی غذایی خانوارهای شهر تبریز. دو فصلنامه جامعه­شناسی اقتصادی و توسعه، 10: 240-215.
مرکز آمار ایران. 1397. سرشماری عمومی نفوس و مسکن.
نجفیان­زاده، م.، مبارک آبادی، ک.، رنجبران، م. و نخعی، م. ر. 1393. شیوع نا امنی غذایی در خانوار­های روستایی شهرستان اراک و ارتباط برخی عوامل اقتصادی – اجتماعی و جمعیتی با آن در سال 93-1392. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 4(9): 44-35.
نوروزی، ن.، مقدسی، ر. و شمس الدینی، س. 1392. بررسی فقر و ناامنی غذایی و عوامل مؤثر بر آن در خانوار­های روستایی استان خوزستان. اولین همایش الکترونیکی ملی چشم انداز، اقتصاد ایران ما رویکرد حمایت از تولید ملی. خوراسگان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان.
نادری مهدیی، ک. و جلیلیان، س. 1395. واکاوی ناامنی غذایی و برخی عوامل مؤثر بر آن در زنان روستایی سرپرست خانوار شهرستان اسلام­آباد غرب. مجله پژوهش و برنامه­ریزی روستایی، 2(5): 45-29.
یگانه، ص.، معتمد، ن.، نجف­پور بوشهری، س. و روانی­پور، م. 1398. بررسی شاخص­های دموگرافیک مرتبط با ناامنی غذایی در خانوارهای بوشهری دارای کودک یک تا دوساله. نشریه پرستاری کودکان، 6(1): 18-10.
Ade bayo, F. and Abegunrin, O. D. 2013. analysis of food insecurity and coping mechanisms among rural woman in Boripe local Government Area of sun state, Nigeria. research on Humanities and social sciences,20(13): 9-18.
Belay Bedeke, S. 2012. Food insecurity and copping strategies: a perspective from kersa distrids East Hararghe Ethopia. Food science and quality management,12(5):19-26.
Babatunde, R. O. and Matin, Q. 2010. Impact of off-farm income on food security and nutrition in Nigeria, poster presented at the joint 3rd Africa association of Agricultural Economists (AAAE) and 48th Agricultural economists association of south Africa (AEASA) conference, cape town, south Africa, September, 19-23.
Coates, J., Anne. S. and Bilinsky, P. 2007. Household food insecurity access scale (HFIAS) for measurement of food access indicator guide, food and Nutrition technical assistance project (FANTA).
Fanta, F. and seid, A. 2007. Food insecurity and its Determinants in Rural household in Amhara region. Addis Ababa university school of Graduate studies Faculty of business and Economics Department of economics (policy analysis). In partial Fulfilment of the requirement for the degree of masters of Science in economics.
Frongillo, E.A., Nguyen, H.T., Smith, M.D. and Coleman-Jensen, A. 2019. Food Insecurity Is More Strongly Associated with Poor Subjective Well-Being in More-Developed Countries than in Less-Developed Countries.The Journal of Nutrition,149(2):330–5.
Knueppel, D., Demment, M. and Kaiser, L. 2009. Validation of the household food insecurity access scale in rural Tanzania. Public health Nutrition,13(3): 360-367.
Kline, P. 1994. An easy guide to factor analysis. London: Routledge.
Karen Early, M.S. 2016. Food insecurity, Barriers and possible solutions, survey of Brows County at- risk households. Center for Public Affairs Policy Snapshot Report, University of Wisconsin,Green Bay.
Kansiime, M.K., Tambo. J.A., Mugambi, I., Bundi, M. and Kara, A.2020. Owuor C. COVID-19 implications on household income and food security in Kenya and Uganda: Findings from a rapid assessment. World Development.137:105199
Norhasmah, S., Zalilah, M. S., Mohd Nasir, M.T., kandiah, M. and Ansarul khadi, A.S. 2010. A qualitative study on coping strategies among woman from food insecurity household in Selangor and Negeri Sembilan. National Library of Medicine,16(1): 39-54.
Nagata, J. M., Richard, M., Seral. Y., Oguta, J., Sheri, A., and Craig, R. 2017. Social determinants, lived experiences, and consequences of household food insecurity among persons living with HIV/AIDs on the shore of lake Victoria, Kenyan (AIDs Care). 24(6): 728-736.
Pandey,SH. and Fusara, V. 2020. Food insecurity among women of reproductive age in Nepal: prevalence and correlates. BMC Public Health, 20(175): 1-11.
Pereira, M. and Oliveira, A. 2020. Poverty food insecurity may increase as the threat of COVID-19 spreads. Public Health Nutrition, 23(17):40-326.
Rahman, T., Hasnain, M.D.G. and Islam, A. 2021. Food insecurity and mental health of women during COVID-19: Evidence from a developing country.Plose ONE, 17(3):1-18.
Sharif, Z. M.  and Lin, k.G. 2016. Indicators and nutritional outcomes of household food insecurity among a sample of rural Malaysian woman. Pakestan Journal of Nutrition, 30: 50-55.
Samar, A., Ingrid-Ute, L. and Siegfried, B. 2010. Measuring food consumption using coping strategies adopted farm household in the security, Journal of Food Security. 30: 45-49.