راهبردهای توسعه روستایی

چکیده گردشگری روستایی یکی از انواع گردشگری است که تقاضا برای آن در سال‌های اخیر به‌شدت افزایش یافته و به عقیده محققان به‌عنوان سومین فعالیت اقتصادی سودآور در جهان مطرح است؛ چراکه محیط روستا، میراث تاریخی و فرهنگی آن گردشگران زیادی را جذب زندگی روستایی کرده است. از همین­رو، پژوهش حاضر به سطح‌بندی روستاهای هدف گردشگری در استان همدان پرداخته است. استان همدان در مجموع دارای 21 روستای هدف گردشگری است که برای سطح­بندی آن­ها از روش تمام­شماری استفاده شد. بر این اساس تعداد 21 روستای هدف گردشگری استان همدان بر مبنای 10 معیار وضعیت سکونت و طبیعت، سیاسی و اداری، آب، برق و گاز، آموزش، بهداشتی و درمانی، بازرگانی و خدماتی، فرهنگی و ورزشی، مخابرات و ارتباطات، مذهب و در نهایت گردشگری مورد بررسی قرار گرفتند. برای سطح‌بندی روستاها از تکنیک تاپسیس استفاده شد. نتایج نشان داد که از بین روستاهای مورد مطالعه، روستاهای «علی‌صدر و اکنلو» از شهرستان کبودرآهنگ، «فارسبان» از شهرستان نهاوند، «جوراب» از شهرستان ملایر، «اشتران و کهنوش» از شهرستان تویسرکان ازنظر نزدیکی به شرایط ایدئال و دارا بودن شاخص‌های مطلوب گردشگری در اولویت‌های اول تا ششم قرار گرفتند. با توجه به تعداد و رتبه روستاهای گردشگری هر شهرستان به ترتیب شهرستان تویسرکان، همدان و ملایر درمجموع در خوشه گردشگری اول تا سوم شناسایی شدند. با توجه به اینکه دو شهرستان تویسرکان و همدان در اولویت‌های اصلی هدف گردشگری قرار گرفتند پیشنهاد می‌شود محور گردشگری همدان- تویسرکان از طریق جاده گنج‌نامه به‌عنوان محور یا خوشه توسعه گردشگری در استان همدان شناسایی و معرفی گردد.

چکیده در این پژوهش، تأثیر نظام بهره‌برداری بر بهره‌وری محصول سیب‌زمینی در سال زراعی 90-1391 بررسی شده است. داده‌ها بر اساس روش نمونه‌گیری دو مرحله‌ای خوشه‌ی و 208 پرسشنامه از کشاورزان و صاحبان مزارع در استان‌های کردستان و همدان جمع‌آوری گردید. در این مطالعه برای محاسبه تأثیر نظام‌ بهره‌برداری از متغیرهای موهومی در تابع تولید استفاده شد. جهت انتخاب تابع تولید مناسب تابع‌های انعطاف‌پذیر و غیر انعطاف‌پذیر بررسی شد. نتایج نشان داد که تابع تولید کاب-داگلاس مناسب‌تر و بهتر از دیگر توابع آزمون می‌باشد. همچنین یافته‌های دیگر پژوهش بیانگر آن است که تأثیر نظام بهره‌برداری ملکی بر روی بهره‌وری عوامل تولید در منطقه‌ی مورد مطالعه مثبت و تأثیر دیگر نظام‌های بهره‌برداری بر بهره‌وری منفی است. لذا پیشنهاد می‌گردد سازمان جهاد کشاورزی در منطقه طی یک برنامه‌ی بلندمدت، کشاورزان و صاحبان مزارع را با اعطای وام و تسهیلات با بهره پایین تشویق به خرید زمین‌های اجاره‌ای، اشتراکی و چاه‌های مشاع نماید.

چکیده این مطالعه به برآورد ارزش اقتصادی آب در سال‌های زراعی 91-1390 با استفاده از روش پارامتری برآورد تابع تولید می‌پردازد. اطلاعات لازم به کمک تکمیل پرسش‌نامه از 208 نفر از کشاورزان و صاحبان مزرعه در استان‌های کردستان و همدان که بر اساس روش نمونه‌گیری دو مرحله‌ای خوشه‌ای و تعیین حجم نمونه کوکران مشخص‌شده بود، جمع‌آوری شده است. برای انتخاب تابع تولید مناسب، تابع‌های انعطاف‌پذیر و غیرانعطاف‌پذیر بررسی ‌شد که نتیجه‌ها نشان داد تابع تولید کاب- داگلاس مناسب‌تر و بهتر از دیگر تابع‌های آزمون است؛ همچنین یافته‌های به‌دست آمدۀ کشش خودقیمتی تقاضای مشتق شدة آب برای محصول سیب‌زمینی را 59/1- برآورد کرد که نشان می‌دهد، سیاست‌های قیمتی می‌‌تواند عامل مهمی در کنترل مصرف این نهادة باارزش باشد. ارزش اقتصادی هر مترمکعب آب برای تولید سیب‌زمینی 7/2348ریال به‌دست آمد که اختلاف زیادی با مبلغ پرداختی کشاورزان به‌عنوان آب‌بها Y؛ یعنی4/1203 ریال داشته است، بنابراین پیشنهاد می‌شود با حذف تدریجی اختلاف قیمت‌ها، ارزش آب را به جایگاه واقعی خود نزدیک کرده و در مصرف این نهاده‌ در تولید محصول سیب‌زمینی در منطقة مطالعه شده صرفه‌جویی شود.