تحلیل سطوح پایداری معیشت روستاییان (مطالعه موردی روستاهای شهرستان سقز)

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 برنامه ریزی روستایی

2 دانشگاه تهران

3 دانشگاه خوارزمی

10.22048/rdsj.2019.140559.1747

چکیده

رویکرد معیشت پایدار یکی از رویکردهای تحلیلی جدید در زمینۀ توسعه روستایی است که در سال‌های اخیر به منظور توسعه روستایی و کاهش فقر مورد توجّه قرار گرفته است. هدف این پژوهش تحلیل وضعیت پایداری معیشت روستاییان در شهرستان سقز می‌باشد. برای مشخص نمودن روستاهای مورد مطالعه ابتدا روستاها به 5 گروه جمعیّتی تقسیم شدند و سپس بر اساس فراوانی روستاها در هر طبقه جمعیتی تعداد روستاهای هر طبقه مشخص گردید که در مجموع تعداد 28 روستا به عنوان نمونه انتخاب شد. با استفاده فرمول کوکران 308 خانوار به عنوان حجم نمونه تحقیق انتخاب گردید و بوسیله آنها پرسشنامه تکمیل گردید. نتایج حاصل از یافته‌های توصیفی و آزمون T تک نمونه‌ای نشان می‌دهد که وضعیت پایداری معیشت در همه ابعاد معیشت پایدار در سطح منطقه مورد مطالعه پایین می-باشد. همچنین نتایج حاصل از آزمون همبستگی و رگرسیون نشان می‌دهد که رابطه مستقیم و معناداری میان مؤلفه‌های معیشت پایدار وجود دارد و از میان این مؤلفه‌ها دارایی‌های اقتصادی و فیزیکی تأثیر بیشتری بر معیشت پایدار ساکنان دارد. همچنین نتایج حاصل از آزمون تحلیل واریانس و آزمون توکی نشان می‌دهد که تفاوت معناداری میان بخش‌های شهرستان سقز به لحاظ پایداری معیشت وجود دارد و بخش مرکزی به لحاظ پایداری معیشت وضعیت مناسب‌تری نسبت به سایر بخش‌ها دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of levels sustainable livelihoods of villagers (case study of villages in Saqez city)

نویسندگان [English]

  • afsaneh ahmadi 1
  • hasan motieee 2
  • vahied riyahi 3
  • Hamid halalian 3
1 Rular planingh
2 univesity of tehran
3 universty of kharazmi
چکیده [English]

Sustainable Livelihoods is one of the new analytical approaches to rural development that has been considered in recent years for rural development and poverty alleviation. The purpose of this study is to analyze the stability of rural livelihood in Saqez city. In order to determine the villages studied, villages were first divided into 5 groups of population and then, based on the number of villages in each population class, the number of villages in each class was determined. In total, 30 villages were selected as samples. Using the Cochran formula, 300 families were selected as the sample size and completed the questionnaire. The results of descriptive findings and one-sample T-test show that the sustainability of livelihood in all aspects of sustainable livelihoods is low in the study area. Also, the results of correlation and regression analysis show that there is a direct and meaningful relationship between the components of sustainable livelihoods, and among these components, economic and physical assets have an impact on the sustainable livelihoods of the residents. Also, the results of ANOVA and Tukey's test show that there is a significant difference between the departments of Saqez City in terms of sustainability of livelihood and the central section in terms of livelihoods sustainability has a more favorable situation to other sectors.

کلیدواژه‌ها [English]

  • rural livelihoods
  • Rural sustainable livelihoods
  • Saqez City
  • Kurdistan province
جمعه‌پور، م و احمدی، ش. 1390. تأثیر گردشگری بر معیشت پایدار روستایی در روستای برغان، شهرستان ساوجبلاغ، پژوهش­های روستایی، سال دوم، شماره یکم، صص33-63.
جوان، ج، شایان،ح، نوغانی،م و  قاسمی، م. 1390. پایدارسازی جمعیتی سکونتگاه‌های روستایی شهرستان مشهد با تأکید بر رویکرد متنوع‌سازی فعالیّت­های اقتصادی، مجلّۀ جغرافیا و توسعه ناحیه­ای، شماره شانزدهم، صص 144-126.
رضوانی، م.ر. 1383. مقدمه­ای بر توسعه روستایی در ایران، نشر قومس، ص 45.
رکن‌الدین افتخاری، ع، موسوی، س.م، پورطاهری، م و فرج زاده اصل، م. 1393. تنوع بخشی به اقتصاد روستاها جهت تحقق توسعه پایدار مورد دهستان مرحمت آباد شمالی شهرستان میاندوآب، پژوهش‌های روستایی،5(3): 639-662.
سعیدی، ع. 1377.  توسعه پایدار و ناپایداری توسعه روستایی، فصلنامه بنیاد مسکن انقلاب اسلامی،87(2): 17-22.
طاهرخانی، م. 1379.  صنعتی شدن روستا، وزارت جهاد کشاورزی. ص 21.
قاسمی، م و جوان،ج. 1392. تبیین رابطة تنو ع بخشی فعالیت‌های اقتصادی و توسعة پایدار روستایی مطالعة موردی: شهرستان مشهد، پژوهش‌های روستایی، 5(2): 237-262.
نوروزی،م و حیاتی،د. 1394. سازه­های مؤثر بر معیشت پایدار روستایی از دیدگاه کشاورزان استان کرمانشاه، علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، 11(1): 143-127.
Abimbola,A.O and Oluwakemi,O.A. 2013 . .Livelihood diversification and welfare of rural households in Ondo State, Nigeria, Journal of Development and Agricultural Economics. Analysis of theory and practice, Geographical Paper No. 189.
Ashley, C. 2000. The impacts of tourism on rural livelihoods: Namibia’s experience (No. ODI Working Paper 128. London: ODI.
Ashley, C., and Carney, D. 1999. Sustainable Livelihoods: Lessons from Early Experience, Nottingham: Russell Press Ltd.
Bandyopadhyay, S. and Skoufias, E. 2013. Rainfall variability, occupational choice, and welfare in rural Bangladesh. Policy Research Working Paper 6134. Washington, DC, World Bank.
Baumgartner, R., and Hogger, R. 2004. In search of sustainable livelihood systems: Managing resources and change. New Delhi, India; Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
Cavatassi, R., Lipper, L. and Winters, P. 2012. Sowing the seeds of social relations: social capital and agricultural diversity in Hararghe Ethiopia. Environment and Development Economics 17(55): 547-578.
Chambers, R and Conway, GR .1992. Sustainable rural livelihoods: Practical
Chambers, R. 2005. Ideas for development. Earth Scan Publication, London, Sterling VA.
Davis, A. 2000. Transport and sustainable rural livelihoods in Zambia: A case study. Proc. 8th Regional Seminar for Labor Based Practitioners, 15.
Dzanku, F.M. 2015. Transient rural livelihoods and poverty in Ghana, Journal of Rural Studies 40 (2015) 102-110.
Ellis, F. 1997. Household Strategies and Rural Livelihood Diversification. Paper submitted to the Journal of Development Studies.
Ellis, F. 2000. Rural livelihoods and diversity in developing countries. Oxford; New York, NY: Oxford University Press.
Ellis, F. 2005. Small-farms, livelihood diversification and rural-urban transitions: strategic issues in Sub-Saharan Africa. Paper prepared for the Research Workshop on “The Future of Small Farms”, Withersdane Conference Centre, Wye, Kent, UK, 26-29 June
Ellis, F. 2009. Small-Farms, Livelihood Diversification and Rural-Urban Transitions: Strategic Issues in Sub-Saharan Africa. In The Future of Small Farms: Proceedings of a Research Workshop, Wye, UK, 26-29 June. Washington, DC, International Food Policy Research Institute.
Fred, D. 2015. Transient rural livelihoods and poverty in Ghan, Journal of Rural Studies 40 (2015) 102-110.
Lipper, L., Cavatassi, R. and Keleman, A. 2010. The contribution of Plant Genetic Resources for Food and Agriculture to food security and sustainable agricultural development. The Second State of the World of Plant Genetic Resources for Food and Agriculture. FAO, Rome.
Newsham, A. and Thomas, D. 2009. Agricultural adaptation, local knowledge and livelihoods diversification in north-central Namibia. Tyndall Working Paper 140.
Phillips, J. L., and Potter, R. B. 2003. Social dynamics of "Foreign-Born" and "Young" returning nationals to the Caribbean: A review of the literature. Geographical Paper, University of Reading, 167.
Ramchandani, R., and Karmarkar, P. 2014. Sustainable rural livelihood security in the backward Districts of Maharashtra, Procardia - Social and Behavioral Sciences 133 (2014) 265 – 278.
Scoones, I. 1998. Sustainable rural livelihoods: A framework for analysis (No. IDS Working Paper 72). Brighton: IDS.
Shen, F. 2009. Tourism and Sustainable Livelihoods Approach: Application within the Chinese context, a thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the Degree of Doctor of Philosophy at Lincoln University.
Shen,F. Hughey and Simmons,G .2008. Connecting the Sustainable Livelihoods Approach and Tourism: A Review of the Literature, Journal of Hospitality and Tourism Management,Pp19-31.
Singh, P. K., and Hiremath, B.N. 2010. Sustainable livelihood security index in a developing country: A tool for development planning. Ecological Indicators, 10, 442–451.
Twigg J. 2001. Sustainable Livelihoods and Vulnerability to Disaster, Benfield Gerig Hazard Research Centre for the Disaster Mitigation Institute (DMI).
Davis, J. 2006. Rural Non-farm Livelihoods in Transition Economies: Emerging Issues and Policies, Electronic Journal of Agricultural and Development Economics (eJADE), Agricultural and Development Economics Division (ESA) FAO, Vol.
Rider Smith,D, Gordon,A, Meadows,K,Zwick,K. 2006. Livelihood diversification in Uganda: patterns and determinants of change across two rural districts, Food Policy 26 (2001) 421–435