بررسی سنجش وضعیت ناامنی غذایی خانوارهای شهرستان باوی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی و عمران روستایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

2 دانشجوی دکتری ترویج کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی و عمران روستایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

چکیده

ناامنی­­غذایی از مقوله­هایی است که تأثیر جدی بر وضعیت تغذیه افراد جامعه به­جای می­گذارد. ناامنی غذایی و گرسنگی، تبعات جسمی، روانی، اجتماعی و اقتصادی بسیاری به همراه دارد. تأمین امنیت­غذایی جامعه یکی از اهداف کلان برنامه­ریزی‌های توسعه اقتصادی اجتماعی است. هدف اصلی مطالعه حاضر سنجش میزان سطوح ناامنی غذایی در شهرستان باوی از توابع استان خوزستان بود. مطالعه حاضر پژوهشی پیمایشی و از نوع توصیفی مقطعی می‏باشد. جامعه مورد مطالعه کلیه‌ خانوارهای روستایی در بخش مرکزی شهرستان باوی می‌باشند که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس تعداد 198 نفر به‌عنوان حجم نمونه در نظر گرفته شدند. به‌منظور گردآوری داده‌ها از پرسشنامه استاندارد رادیمرکرنل (1998) بهره گرفته شد. نتایج مطالعه حاضر نشان داد که درمجموع تنها حدود 12 درصد از پاسخ­گویان این مطالعه در وضعیت امنیت غذایی و حدود 87 درصد پاسخ­گویان انواع ناامنی غذایی بدون گرسنگی، با گرسنگی متوسط و با گرسنگی شدید را تجربه کرده بودند. هم­چنین نتایج نشان داد که بیش­ترین فراوانی مربوط به دسته ناامن غذایی بدون گرسنگی بود. نتایج نشان داد که زنان در وضعیت ناامن‏تر غذایی نسبت به مردان قرار دارند. هم­چنین سطح تحصیلات سرپرست خانوار منجر به ایجاد تفاوت در وضعیت ناامنی غذایی خانوار شد. علاوه بر این، نتایج نشان داد که درآمد، وارد معادله رگرسیونی عوامل تأثیرگذار بر ناامنی غذایی خانوار شد و 29 درصد از تغییرات واریانس متغیر وابسته را تبیین نمود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Investigating the Household’s Food Insecurity of the Bawi Township

نویسندگان [English]

  • Bahman Khosravipour 1
  • Mona Dorani 2
  • Omid Mehrab Ghoochani 2
1 Associate Professor, Department of Agricultural Extension and Education, Ramin Agriculture and Natural Resources University of Khuzestan
2 PhD. Student of Agricultural Extension, Department of Agricultural Extension and Education, Ramin Agriculture and Natural Resources University of Khuzestan
چکیده [English]

The main purpose of the present study is to measure the food insecurity status of the Bawi Township in the Khuzestan province. This is a cross sectional descriptive study. The population used in this study included all of the rural families in the central part of the Bawi district. Among them, 198 people were selected using the convenience sampling method. Data was collected by using the Radimer-Cornel questionnaire. The results revealed that in total only 12 percent of the respondents were food secure and 87 percent experienced on of the forms of food insecurity such as food insecurity without hunger, with medium hunger and with serious hunger. The results also showed that the highest frequency was related to food insecure without hunger. The results showed that women are in a more food insecure situation than men. Also, the educational level of the heads of households led to a difference in the household's food insecurity. In addition, the results showed that income entered the regression equation of factors affecting household food insecurity and determined 29% of the variation of the variance of the dependent variable.

کلیدواژه‌ها [English]

  • food insecurity
  • Radimer-Cornel questionnaire
  • Bawi Township
  • Khuzestan Province

بختیاری، ص. و حقی، ز. 1382. بررسی امنیت غذایی در کشورهای اسلامی. اقتصاد کشاورزی و توسعه، 1(43). 18-32.

پیاب، م.، درسنی مطلق، ا.، اشرفیان، م.، سیاسی، ف. و کریمی، ت. 1391. رابطه ناامنی غذایی با برخی عوامل اجتماعی - اقتصادی و تغذیه‏ای در مادران دارای کودک دبستانی شهرستان ری در سال 1389. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 24 (7)، 75-84.

تنهایی، م. زارع، ا. شیرانی بیدآبادی، ف. و جولایی، ر. 1394. فصلنامه روستا و توسعه، سال 18(4): 35-17.

جعفری ثانی، م. و بخشوده، م. 1387. بررسی توزیع مکانی فقر و ناامنی غذایی خانوارهای شهری و روستایی به تفکیک استانی در ایران. اقتصادکشاورزی و توسعه،61(16): 123-103.

حکیم، س.، درستی، ا. و اشراقیان، م. 1387. ارتباط ناامنی غذایی و برخی عوامل اجتماعی- اقتصادی خانوار با وضعیت نمـایه‌ی تـوده‌ی بدن (BMI) در زنان شهر دزفول. مجله دانشکده بهداشت و انسیتو تحقیقات بهداشتی، 2(8): 55-66.

خضری ، م. 1382. امنیت غذایی و امنیت ملی. همایش کشاورزی و توسعه ملی. مؤسسه پژوهش­های برنامه‌ریزی و اقتصاد کشاورزی‌، 17 و 18 آذر، تهران.

دانشی مسکونی، م.، درستی مطلق، ا.، حسینی، س.، زنده دل، ک.، کاشانی، آ.، عزیزی.، صفرپور، م. 1392. شیوع ناامنی غذایی و برخی عوامل اجتماعی اقتصادی مؤثر در بیماران مبتلا به سرطان های گوارش فوقانی. مجله پزشکی، 1(56): 56-61.

رامش، ط.، درستی، ا.، عبدالهی،م. 1388. شیوع ناامنی غذایی در خانوارهای شهر شیراز و ارتباط برخی عوامل اقتصادی- اجتماعی و جمعیتی با آن در سال 1387. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 6(4): 53-64.

رهبر، ف.، مبینی ، ع . 1384. رویکردی نو به راهبرد امنیت غذایی (از منظر عرضه باثبات مواد غذایی). فصلنامه پژوهشهای اقتصادی، 6 (14): 39-51.

 ستوده، م. صفریان، م. درستی، ا. داشی‏پور، ع. خدابخشی، ع. منتظری‏فر، ف. 1394. بررسی وضعیت ناامنی غذایی خانوار و برخی عوامل اقتصادی – اجتماعی در کودکان کوتاه‏ قد دچار اضافه وزن شهر زاهدان در سال 1393. مجله علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 4: 62-53.

شرفخانی، ر.، دستگیری، س.، قره آجی اصل، ر.، قوام زاده،. 1388. شیوع و عوامل مؤثر بر ناامنی غذایی خانوار: یک مطالعه مقطعی (دهستان قره سو، شهرستان خوی - 1388). مجله پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، 2(22): 123-128.

قاضی طباطبایی، م.، امیدوار، ن.، علی حسینی، ج. 1390. تعیین کننده‏های اجتماعی- جمعیتی شدت ناامنی غذایی در میان قشرهای آسیب پذیر منطقه 20 شهر تهران. فصلنامه علوم اجتماعی، 14(52): 16-30.

مرکز آمار ایران. 1396. سرشماری عمومی نفوس و مسکن. قابل‌دسترسی در: www.amar.org.ir، آخرین دسترسی: 16/5/1393.

Abbasi, N., M. Ghoochani, O., Ghanian, M. and Kitterlin, M. 2016 Assessment of Households’ Food Insecurity through use of a USDA Questionnaire. Advances in Plants and Agricultural Research, 4(5): 1-8.

 Alaimo, K., Briefel, R. R., Frongillo Jr, E. A. and Olson, C. M. 1998. Food insufficiency exists in the United States: results from the third National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES III). American Journal of Public Health, 88(3): 419-426.

Anderson, M. D. 2013. Beyond food security to realizing food rights in the US. Journal of Rural Studies, 29: 113-122.

Asian Development Bank. 2012. Food Security and Poverty.ISBN 978-92-9092-666-5 (Print), 978-92-9092-667-2.

Giger, E., Prem, R. and Leen, M. 2009. Increase of Agricultural Production based on Genetically Modified Food to meet Population Growth Demands, School of Doctoral Studies (European Union) Journal, 1, 98-124.

Hackett, M., Melgar-Quiñonez, H., Taylor, C. A. and Alvarez Uribe, M. C. 2010. Factors associated with household food security of participants of the MANA food supplement program in Colombia. Arch Latinoam Nutrient, 60(1): 7-42. 

Kashif, M., Awang, Z., Walsh, J. and Altaf, U. 2015. I’m loving it but hating US: understanding consumer emotions and perceived service quality of US fast food brands. British Food Journal, 117(9): 2344-2360.

Najibi N, Dorosty-Motlagh A.R, Sadrzadeh-Yeganeh H, Eshraghian MR, Daneshi-Maskoni M, and Azizi S. 2013, Food insecurity status and some associated socioeconomic factors among newly diagnosed patients with type 2 diabetes in Shiraz, 2012. Arak Medical University Journal, 16(1): 98-106.

Nnakwe, N. and Onyemaobi, G. 2013. Prevalence of Food Insecurity and Inadequate Dietary Pattern among Households with and without Children in Imo State Nigeria. International Journal of Sociology and Anthropology, 5(9): 402-408.

Ramonyai, M. D. 2011. Food Security. Agriculture Forestry and fisheries Republic of south Africa.

Salarkia, N., Abdollahi, M., Amini, M. and Neyestani, T.R. 2014. An adapted Household Food Insecurity Access Scale is a valid tool as a proxy measure of food access for use in urban Iran. Food Security, 6(2): 275-282.

Sharkey, J. R., Dean, W. R. and Nalty, C. 2012. Convenience stores and the marketing of foods and beverages through product assortment. American journal of preventive medicine, 43(3): 109-115.

Sharma, R. 2012. Ensuring the Success of Feed the Future: Analysis and Recommendations on Gender Integration: Global Agricultural Development Initiative Issue Briefs are published by The Chicago Council on Global Affairs.

Simsek, H., Meseri, R., Sahin, S. and Ucku, R. 2013. Prevalence of food insecurity and malnutrition, factors related to malnutrition in the elderly: A community-based, cross-sectional study from Turkey. European Geriatric Medicine, 4(4): 226-230.

Tutunchi, H., Ostadrahimi, A., Mahboob, S., Mahdavi, R., Tabrizi, SJ. 2013. Using the Hopfield–Fuzzy C Means Algorithm for Clustering of People based on Food Insecurity and Obesity in the Northwest of Iran. Journal of Applied Sciences and Environmental Management, 15(4): 635-641.