سنجش اثر بالقوه طرح هادی روستایی در کیفیت زندگی مناطق پیراشهری (مطالعه موردی شهرستان اردبیل)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه پیام نور

10.22048/rdsj.2020.213786.1828

چکیده

اجرای طرح هادی با هدف فراهم کردن بستر تجدید حیات و هدایت روستا به لحاظ ابعاد اجتماعی، اقتصادی، کالبدی و زیست­محیطی و با تأمین عدالت در امکانات و تسهیلات مناسب، درصدد آن است که رفاه نسبی و بالا بردن کیفیت زندگی را برای روستاییان فراهم آورد. این پژوهش در سال 1398 با هدف سنجش اثرات طرح‌های هادی روستایی در کیفیت زندگی خانوار­های روستایی شهرستان اردبیل انجام شد. روش پژوهش در این مطالعه توصیفی- تحلیلی است و جامعه آماری این پژوهش، شامل کلیه سرپرستان خانوار­های ساکن در روستاهای شهرستان اردبیل می­باشد که با استفاده از فرمول جدول مرگان 125 نفر سرپرست خانوار به‌عنوان نمونه، به روش نمونه­گیری تصادفی ساده انتخاب و موردسنجش قرار گرفتند. روایی ظاهری پرسشنامه توسط کارشناسان ذی‌ربط تأیید و پایایی آن با انجام پیش‌آزمون و محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (74/0) مورد تأیید قرار گرفت. تجزیه‌وتحلیل آماری داده­های پژوهش با استفاده از بسته نرم‌افزاری آماری (SPSS) و آزمون­های آماری تحلیل عاملی و تحلیل همبستگی انجام‌گرفته است. به‌منظور سنجش عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی روستاییان، با استفاده از مدل تحلیل عاملی، تعداد 15 متغیر در قالب سه مؤلفه مورد آزمون قرار گرفتند. نتایج آزمون تحلیل عاملی نشان می­دهد، در مجموع 49/68 درصد از واریانس کل به بٌعد اجتماعی و اقتصادی تأثیرگذار بر کیفیت زندگی روستاییان به خود اختصاص داده است. همچنین نتایج حاصل از چرخش عامل­ها به روش واریماکس نشان می­دهد، دسترسی به خدمات اعتباری و مالی، احساس امنیت در برابر سوانح طبیعی، کاهش احساس فقر و ایجاد انگیزه جهت پیشرفت شغلی بعنوان چهار عامل اصلی اثرگذار بر روی کیفیت زندگی خانوار محدوده مورد مطالعه می­باشد در نتیجه می­توان در نهایت پیشنهاد نمود که در بخش­های اختصاص یافته شده به طرح هادی نباید تنها به کالبد روستاها توجه نمود بلکه با توجه به شرایط اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی روستاهای متفاوت طرح­ هادی متفاوتی برای آن تدوین نمود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Measuring the Potential Impact of Rural Plans on Quality of Life in Suburban Areas (Case Study: Ardabil City)

نویسنده [English]

  • Yousef Darvishi
Assistant Professor of Geography, Payame Noor University
چکیده [English]

    Implementation of the Rural Development Plan aimed at providing a platform for rural revitalization and social, economic, physical and environmental aspects and equity and appropriate facilities, would provide relative prosperity and quality of life for villagers. The purpose of this study is to evaluate the effects of rural development plans on the quality of life of rural households in Ardabil city. The research method used in this study is descriptive-analytical and the statistical population of this study includes all heads of households living in rural areas of Ardabil city (6881 households). Simple random sampling method was selected and evaluated. The validity of the questionnaire was confirmed by relevant experts and its reliability was confirmed by pre-test and Cronbach's alpha coefficient (0.74). Statistical analysis of research data was performed using statistical software package (SPSS) and statistical tests of factor analysis and correlation analysis. In order to evaluate the factors affecting the quality of rural life, 15 variables were tested in three components using factor analysis model. The results of factor analysis showed that 68.49% of the total variance was attributed to the social and economic dimension affecting the quality of life of the villagers. Credit and financial services, security against natural disasters, poverty alleviation and motivation for career development are the four main factors affecting the quality of life in the study area. The lines dedicated to the rural development plan should not only focus on the autopsy of the villages but also a different plans must be appended on the social, economic and environmental conditions of different villages appended to it.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rural conductor plan
  • Quality of Life
  • Rural Households
  • Ardabil City